बीबीसी । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प प्रशासनले मध्यावधि चुनाव हुन दुई साताभन्दा कम समय बाँकी रहँदा क्यानडाबाट आयात हुने केही सामानमा लगाइएको ५० प्रतिशत भन्सार शुल्क घटाउने भएको छ। रिपब्लिकन पार्टीकी एक उम्मेदवारले आफूले शुल्क छुटका लागि पहल गरेको बताएपछि यो निर्णय सार्वजनिक भएको हो।
ह्वाइट हाउसले शुक्रबार दिएको जानकारीअनुसार अक्टोबर ३० देखि प्लाइउडका पाता, कागजका केही उत्पादन, निश्चित प्रकारका मेसिनरी र रेफ्रिजरेसन उपकरणलगायत वस्तुमा भन्सार शुल्क घटाइनेछ।
अमेरिकी सिनेटमा मेन राज्यबाट पुनः निर्वाचित हुन प्रतिस्पर्धा गरिरहेकी रिपब्लिकन सिनेटर सुसान कोलिन्सले शुल्क छुटको घोषणा गर्दै यसबाट आफ्नो राज्यको कृषि क्षेत्रलाई फाइदा पुग्ने बताएकी थिइन्।
अगस्टमा अमेरिका र क्यानडाबीचको व्यापार वार्ता असफल भएपछि अमेरिकाले क्यानडाका २० अर्ब अमेरिकी डलर बराबरका सामानमा ५० प्रतिशत भन्सार शुल्क लगाएको थियो। उक्त रकम बेलायती मुद्रामा १५ अर्ब पाउन्ड बराबर हो।
क्यानडाले पनि अमेरिकी शुल्कको जवाफमा विभिन्न प्रतिकारात्मक कदम चालेको थियो। प्रधानमन्त्री मार्क कार्नीले अमेरिकी शुल्कको प्रतिकारमा लगाइएका उपाय आफ्नो देशका कामदारको संरक्षणका लागि आवश्यक भएको बताएका थिए।
गत महिना व्यापार वार्ता भंग भएपछि कार्नी सरकारले अमेरिकी शुल्कको बराबर रकमको प्रतिकारात्मक शुल्क लगाएको थियो। ट्रम्पले अमेरिकी कार, दुग्धजन्य उत्पादन र मदिरामाथि क्यानडाले असमान व्यवहार गरेको आरोप लगाउँदै शुल्क लगाएका थिए।
ह्वाइट हाउसका अनुसार प्याकिङका लागि प्रयोग हुने केही काठका क्रेट र बक्सालगायत वस्तुमा शुल्क हटाइनेछ। तर गलैँचा र केही फोहोरजन्य उत्पादनलगायत अन्य वस्तुमा भने शुल्क लगाइनेछ।
ह्वाइट हाउसले यो कदमलाई अमेरिकी कामदारको रक्षा गर्ने र निष्पक्ष व्यापार सुनिश्चित गर्ने राष्ट्रपति ट्रम्पको निरन्तर प्रयासको हिस्सा भनेको छ।
ह्वाइट हाउसका प्रवक्ता म्याथ्यु मिडलटनले भने, “राष्ट्रपति ट्रम्पले अमेरिकी वाणिज्यमाथि क्यानडाले गरिरहेको भेदभावपूर्ण व्यवहारलाई सम्बोधन गर्न जारी राख्नुभएको छ।”
क्यानडाका आन्तरिक व्यापारमन्त्री डोमिनिक लेब्लाङले बीबीसीलाई दिएको वक्तव्यमा पछिल्लो निर्णयको समीक्षा गरिरहेको बताएका छन्। उनले क्यानडाको हितको सम्मान गर्ने र दुवै पक्षलाई फाइदा पुग्ने व्यापार सम्बन्ध विकास गर्न आफ्नो देश रचनात्मक ढंगले तथा इमानदारीपूर्वक काम गर्न तयार रहेको बताए।
अमेरिकी मध्यावधि चुनाव हुन दुई साताभन्दा कम समय बाँकी रहँदा ह्वाइट हाउसको यो घोषणा आएको हो। उक्त चुनावले अमेरिकी संसद्को नियन्त्रण ट्रम्पको रिपब्लिकन पार्टी वा डेमोक्र्याटिक पार्टीमध्ये कसको हातमा रहने भन्ने निर्धारण गर्नेछ। त्यसले ट्रम्पको कार्यकालका बाँकी दुई वर्षमा उनको प्रशासनले अघि बढाउन सक्ने नीतिमा समेत प्रभाव पार्नेछ।
सिनेटर कोलिन्सले आफूले भन्सार शुल्कमा राहत दिन वरिष्ठ ट्रम्प प्रशासनका अधिकारीहरूसँग पटकपटक आग्रह गरेको बताएकी छन्। उनले क्यानडासँग व्यापक व्यापार सम्झौता गर्न र थप शुल्क छुटका लागि प्रशासनका अधिकारीहरूसँग प्रत्यक्ष रूपमा काम जारी राख्ने बताएकी छन्। उनले क्यानडालाई आफ्नो छिमेकी, सहयोगी र सबैभन्दा ठूलो व्यापार साझेदारका रूपमा उल्लेख गरेकी छन्।
कोलिन्सले सामाजिक सञ्जाल एक्समा लेख्दै शुल्क छुट मेन राज्यको कृषि क्षेत्रका लागि महत्त्वपूर्ण उत्पादनमा लागू हुने बताएकी छन्। ती उत्पादनमा ब्लुबेरी, आलु, स्याउ र समुद्री झार उत्पादकका लागि आवश्यक वस्तु समावेश छन्।
उनका डेमोक्र्याटिक प्रतिस्पर्धी ट्रोय ज्याक्सनले भने ट्रम्पको व्यापार युद्धले मेनका बासिन्दाको जीवन कठिन र महँगो बनाएको आरोप लगाए। उनले कोलिन्सले उक्त अवस्थालाई बढावा दिने व्यक्तिहरूको नियुक्तिलाई समर्थन गरेको र अहिले समस्या समाधानमा आफ्नो भूमिका देखाउन खोजेको टिप्पणी गरे।
मेन राज्यको सीमा क्यानडाका न्यु ब्रन्सविक र क्युबेक प्रान्तसँग जोडिएको छ। मेनसहित क्यानडासँग सीमा जोडिएका अन्य अमेरिकी राज्यको अर्थतन्त्र पनि क्यानडासँग गहिरो रूपमा सम्बन्धित छ। महिनौँदेखि जारी व्यापार विवादको असर यी राज्यहरूले भोगिरहेका छन्।
रिपब्लिकन सांसद माइक रोजर्सले पनि ट्रम्पलाई क्यानडासँगको व्यापार गतिरोध अन्त्य गर्न आग्रह गरेका छन्। तर व्यापारमा निर्भर आफ्नो राज्यमा उनले यसअघि महिनौँसम्म सरकारी नीतिको समर्थनमा विज्ञापन प्रसारण गरेका थिए।
शुक्रबार नै राष्ट्रपति ट्रम्पले क्यानडा अमेरिकासँग व्यापार सम्झौता गर्न “धेरै मेहनत गरिरहेको” बताएका थिए।
प्रधानमन्त्री कार्नीले पनि दुवै देशलाई फाइदा पुग्ने सम्झौताका लागि क्यानडा तयार रहेको बताएका छन्। तर उचित सम्झौता हुन समय लागे पनि आफ्नो देश पर्खन तयार रहेको उनको भनाइ छ।
क्यानडाको सार्वजनिक प्रसारक सीबीसीका अनुसार कार्नीले शुक्रबार भने, “अमेरिका तयार भए हामी आज दिउँसो नै सम्झौतामा हस्ताक्षर गर्न सक्छौँ। यदि उचित सम्झौता हुन अझै केही महिना वा त्योभन्दा बढी समय लाग्छ, अथवा अर्को प्रशासन आएपछि मात्र सम्भव हुन्छ भने पनि हामी त्यसका लागि तयार छौँ।”
क्यानडाका आन्तरिक व्यापारमन्त्री लेब्लाङले बिहीबार क्यानडा-अमेरिका आर्थिक सम्बन्ध सल्लाहकार समितिका सदस्यहरूसँग एक प्रतिनिधिमण्डलले भेट गरेको पुष्टि गरेका थिए। अप्रिल २०२६ यता समितिको यो नवौँ बैठक थियो। बैठकमा क्यानडामा अमेरिकी भन्सार शुल्कको निरन्तर प्रभावबारे छलफल भएको थियो।